روزهایم با سرطان

بهترین زمان باز سازی چه وقتی است؟

ـ زمان باز سازی به گسترش بیماری و نوع عمل انجام شده برای بیمار و همچنین نیاز یا عدم نیاز بیمار به انجام درمان های اضافی مانند رادیوتراپی بستگی دارد. مثلا در بیماری که تمام سینه برداشته شده و غدد لنفاوی زیر بغل نیزدرگیر بوده اند، پس از عمل نیاز به رادیوتراپی یا به اصطلاح برق گذاشتن است لذا ترجیح می دهیم که ابتدا درمان ها به طور کامل انجام شود و پس از مدتی که اثرات اشعه روی پوست از بین رفت، باز سازی را انجام بدهیم. در این بیماران برای اینکه پوست جای لازم برای جای گیری پروتز را پیدا کند، ابتدا وسیله ای به نام متسع کننده را زیر پوست و عضله سینه ای قرار می دهیم.

این وسیله مثل بادکنکی است که در ابتدا کاملاً خالی است و هر چند روز مقداری سرم نمکی داخل آن تزریق می شود که باعث افزایش حجم آن و در نتیجه اتساع پوست می شود و پوست جای کافی برای قرار گیری یک پروتز مناسب را خواهد داشت، سپس متسع کننده در طی یک عمل جراحی کوچک خارج شده و پروتز به جای آن قرار می گیرد. در بیمارانی که پس از عمل نیاز به رادیوتراپی ندارند می توان هم زمان با برداشتن سینه مقداری از پوست را نگه داشت و پروتز را در محل مناسب جای داد. به این روش روش باز سازی هم زمان یا بلا فاصله می گویند.

آیا بازسازی فقط با پروتز قابل انجام است؟

نه، یکی از روش های خیلی خوبی که برای بازسازی سینه هست استفاده از نسج خود بیمار است. مثلا استفاده از پوست و چربی شکم (در قسمت پایین ناف) یا پوست و چربی ناحیه پهلو. در این روش ها نسج لازم را به میزان کافی از شکم یا پهلو برداشته و به محل سینه برداشته شده منتقل می کنیم و عروق آن را نیز پیوند می زنیم.

آیا تمام مراحل در یک جلسه انجام می شود؟

ـ پس از اینکه نسج سینه توسط پروتز یا نسوج خود بیمار جایگزین شد، یک مرحله سر پایی دیگر برای بازسازی سر سینه لازم است که معمولاً پس از گذشت چند هفته انجام می شود و برای ایجاد قسمت رنگی (هاله) سینه از پیوند پوست یا از تاتو(خالکوبی) استفاده می کنیم.

آیا باز سازی سینه در بانوانی که سال ها از عمل جراحی آنها گذشته است، نیز قابل انجام است؟

ـ بله، بسیاری از بیماران در ابتدا که مبتلا به بیماری می شوند به دلیل هراس از بیماری و افسردگی ناشی از آن به بازسازی فکر نمی کنند ولی پس از مدتی که سلامتی کامل خود را باز می یابند و احساس می کنند که به زندگی طبیعی بازگشته اند به فکر بازسازی می افتند. ما نیز به دلیل بهبود روحیه این بیماران از بازسازی استقبال می کنیم و این کار کاملا قابل انجام است.

آیا موردی هست که در بیماران غیرسرطانی نیاز به برداشتن سینه و باز سازی باشد؟

ـ بله، افرادی که در خانواده آنها ارثی بودن سرطان سینه با انجام آزمایش ژنتیک اثبات شده و به دلیل دارا بودن این خاصیت ژنتیکی احتمال ابتلا به سرطان سینه در آنها بسیار بالاست، می توانند تحت عمل جراحی برداشتن سینه از زیر پوست و باز سازی هم زمان قرار گیرند. در موارد نادری نیز عفونت های سینه بسیار شدید و غیرقابل درمان هستند و پس از اینکه تمامی روش ها برای درمان عفونت امتحان شد. اگر موفق به کنترل عفونت آزاردهنده نشدیم سینه را برداشته و بازسازی می کنیم.

کلا توصیه شما به خانم ها در مورد باز سازی پس از برداشتن سینه چیست؟

ـ ما در ابتدا به بانوان عزیز توصیه می کنیم که در صورت بروز مشکل در سینه خیلی سریع به پزشک مراجعه کنند تا در صورت بدخیم بودن ضایعه درمان لازم در اسرع وقت شروع شود، در این صورت ما در ۸۰ درصد موارد می توانیم سینه را نگه داشته و فقط تومور سرطانی با یک حاشیه از نسج اطراف آن را برداریم و با به کار بردن روش های جراحی زیبایی نه تنها این عمل جراحی باعث به هم خوردن ظاهر آن خانم نخواهد شد بلکه می توان زیبایی وی را ارتقا داد. در صورتی که به هر دلیلی پزشک برداشتن سینه را به بیمار پیشنهاد کرد، بیمار باید قبل از عمل جراحی تمایل خود را به بازسازی به پزشک خود بگوید و با مشورت وی روش مطلوب خود را انتخاب نماید تا اقدامات لازم از همان عمل جراحی اول در نظر گرفته شود.

و هم چنین عضو هيات علمي مركز تحقيقات سرطان پستان جهاد دانشگاهي گفت که:

بازسازي پستان گامي موثر در ارتقاي سلامت رواني بيماران جراحي شده است

عضو هيات علمي مرکز تحقيقات سرطان پستان جهاددانشگاهي علوم پزشكي تهران گفت: بازسازي پستان يکي از اقدامات موثر در ارتقاي سلامت روحي و رواني بيماران مبتلا به اين نوع سرطان است.

دکتر معصومه نجفي، فلوشيپ جراحي سرطان در گفت‌وگو با خبرنگار بهداشت و درمان ايسنا - منطقه علوم پزشکي تهران، در مورد بازسازي پستان بعد از جراحي، گفت: بازسازي يکي از اقدامات موثر در ارتقاي سلامت روحي و رواني بيماران مبتلا به سرطان پستان است، زيرا اکثر زنان بعد از اطلاع از ابتلا به اين نوع سرطان دچار افسردگي و استرس‌هاي شديد مي شوند و در صورت نياز به ماستکتومي و برداشتن پستان اين نگراني از تغيير ظاهر در بيمار دوچندان مي شود.

وي ادامه داد: با توجه به مسائل فرهنگي، در برخي از زنان، برداشتن پستان با اختلال در روابط زناشويي و کاهش اعتماد به نفس آن ها همراه است.

اين عضو هيأت علمي جهاد دانشگاهي علوم پزشکي تهران افزود: در راستاي کاهش نگراني ها و مشکلات روحي بيماران سعي مي شود که در حين اعمال جراحي از روش هايي استفاده شود که تا حد ممکن پستان بيمار حفظ شود و تا جايي که امکان دارد از برداشتن کل پستان اجتناب شود.

دکتر نجفي با اشاره به اين مطلب که دربعضي موارد حفظ پستان امکان پذير نيست خاطر نشان کرد: در مواردي که اندازه پستان کوچک و توده بسيار بزرگ باشد و يا تشخيص سرطان پستان التهابي وجود داشته باشد، پزشک ناگزير است که تمام پستان را بردارد و براي کاهش اثرات روحي و رواني آن در بيماران از روش هاي بازسازي استفاده کند.

وي با ذکر اينکه نتيجه بازسازي پستان به موارد زيادي بستگي دارد افزود: نتيجه ي بازسازي پستان به عواملي چون نوع ماستکتومي، برش جراحي و تکنيک بازسازي و مهمترين نکته اين که آيا بازسازي همزمان با برداشتن پستان انجام مي شود ياخير، بستگي دارد.

وي با اشاره به اينکه در مواردي بازسازي همزمان با برداشتن پستان انجام مي شود گفت: در بعضي ازجراحي ها پوست پستان حفظ مي شود و فقط بافت آن از داخل تخليه شود يعني ماستکتومي ساب کوتانئوس انجام مي گيرد، که در اين روش نتيجه بازسازي بسيار رضايت بخش و پستان ترميم شده کاملاً شبيه پستان اوليه فرد است.

دکتر نجفي بيان داشت: اغلب در بازسازي‌ها اين امکان وجود دارد که ظاهر پستان بازسازي شده کمي متفاوت با شکل پستان قبلي فرد باشد، همچنين اين پستان هيچ وقت حس پستان اوليه را نخواهد داشت و تا مدت ها حالت کرختي در آن احساس مي شود البته گاهي به تدريج اعصاب از اطراف سينه رشد کرده و کمي از اين بي حسي را برطرف مي کند ولي هميشه اين حالت تا حدودي باقي خواهد ماند و از طرف ديگر در اين نوع بازسازي، پستان قادر به توليد شير نخواهد بود و در اغلب موارد سردتر از پستان مقابل است.

وي با ذکر اينکه بازسازي پستان يک عمل چند مرحله اي است و با يک مرحله تکميل نمي شود اظهار داشت: در مرحله اول خود پستان بازسازي مي شود ولي ترميم نوک پستان در مرحله اي ديگر انجام مي گيرد، همچنين در مواردي که پستان بازسازي شده شبيه پستان طرف مقابل نباشد در اين صورت بايد بعد از بازسازي پستان، سمت مقابل را نيزجراحي کرده و آن را مشابه طرف بازسازي شده نماييم.

اين متخصص جراحي عمومي ادامه داد: به طور مثال اگر پستان سمت مقابل خيلي بزرگ باشد بايد آن را به سايز پستان بازسازي شده رسانيم و يا اگر افتادگي پستان مقابل زياد باشد لازم است اين افتادگي برطرف شود حتي به ندرت اين امکان نيز وجود دارد که پستان فرد بزرگتر شود و شبيه طرف مقابل گردد، البته در مواردي که براي بازسازي پستان از پروتز استفاده شود ممکن است در دراز مدت پروتز دچار مشکل شده و نياز به تعويض داشته باشد.

اين عضو هيات علمي جهاد دانشگاهي علوم پزشکي تهران در ادامه پيرامون زمان مناسب براي بازسازي پستان گفت: بازسازي مي تواند همزمان با برداشتن پستان انجام گيرد و يا در مواردي که اين امکان وجود ندارد اين عمل به طور تأخيري و با حداقل فاصله زماني 6 تا 12 ماه از خاتمه درمان به دليل آگاهي از کامل شدن تغييرات بافتي و اطمينان از درمان کامل بيمار صورت گيرد.

وي خاطر نشان کرد: بازسازي پستان در زناني که سال ها از عمل جراحي و درمان آن ها گذشته است نيز قابل انجام است.

دکتر نجفي در پاسخ به اين سؤال که آيا بازسازي خطر عود بيماري را تشديد مي کند بيان داشت: اين روش به هيچ عنوان در عود بيماري نقش ندارد و تا کنون در هيچ يک از مطالعات شواهدي مبني بر اين که بازسازي پستان خطر عود بيماري را افزايش مي دهد، وجود ندارد، نکته مهم ديگر اين است که آيا بازسازي در پيگيري بيماري و تشخيص به موقع عود آن تداخلي دارد يا خير، که بايد توجه داشت امروزه با استفاده از تکنيک هاي جديد تشخيصي از جمله mri اين نگراني نيز تا حد قابل توجهي بر طرف شده است.

وي روش‌هاي بازسازي پستان را به سه روش کلي تقسيم کرد و افزود: يکي از اين روش ها استفاده از بافت بدن خود فرد است که فلپ نام دارد، روش ديگر استفاده از پروتز و ايمپلنت و روش سوم استفاده از ترکيب فلپ و پروتز هر دو با هم است.

اين فلوشيپ جراحي سرطان پستان در پايان يادآور شد: در مواردي که نياز به راديوتراپي باشد امکان استفاده از پروتز وجود ندارد زيرا راديوتراپي باعث مي شود که نتيجه عمل زيبايي دچار اختلال شود و حتي به دليل عدم ترميم زخم، پروتز از بدن خارج شود